W dzisiejszym dynamicznie zmieniającym się środowisku pracy, kompetencje twarde i miękkie odgrywają kluczową rolę już na etapie rekrutacji i mogą przyczynić się do osiągnięcia sukcesu zawodowego. Kiedy przeglądamy oferty pracy, wśród wymaganych umiejętności przez pracodawców, bardzo często wymieniane jest myślenie analityczne. Co tak naprawdę ono oznacza i czego pracodawcy w jego ramach wymagają, a także dlaczego je tak cenią i jak można je rozwijać? Podpowiadamy.
Czym jest myślenie analityczne?
Pod pojęciem analitycznego myślenia rozumiemy umiejętność rozkładania złożonych problemów na mniejsze i łatwiejsze do zrozumienia części. To też analiza danych, dostrzeganie wzorców czy logiczne wyciąganie wniosków i opracowywanie efektywnych rozwiązań. Jest to więc proces obejmujący zarówno logiczne myślenie, jak i krytyczną ocenę sytuacji.
Do podstawowych elementów analitycznego myślenia zalicza się obserwację, a więc umiejętność dostrzegania szczegółów i zbierania danych, a następnie ich kategoryzacji, czyli rozdzielanie informacji na grupy według ich wspólnych cech. Ważne jest też dostrzeganie zależności między różnymi elementami, a więc łączenie faktów, a następnie przekształcanie danych w spójne i logiczne wnioski. Ostatnim etapem takiego procesu myślowego jest znajdowanie najlepszych rozwiązań w oparciu o przeprowadzoną analizę.
Dlaczego analityczne myślenie jest tak cenione przez pracodawców?
Umiejętność analitycznego myślenia pozwala pracownikom dostosowywać się do zmian i podejmować trafne decyzje, a co za tym idzie, minimalizować ryzyko niepowodzeń. Z tego też powodu pracodawcy szukają osób, które nie tylko wykonują swoje obowiązki, ale i przyczyniają się do rozwoju firmy. Analityczne myślenie pomaga przewidywać potencjalne zagrożenia. Dlatego pozwala na lepsze zarządzanie ryzykiem. Dodatkowo dzięki analizie procesów, pracownik może znaleźć obszary wymagające optymalizacji. Podejmuje on również świadome, a więc oparte na faktach, a nie intuicji decyzje.
Zdolności analityczne pozwalają skutecznie zarządzać projektami, efektywnie komunikować się z zespołem i proponować rozwiązania oparte na danych, co zwiększa autorytet takiego pracownika oraz jego wartość w organizacji. Dlatego też warto rozwijać w sobie tę umiejętność.
Jak rozwijać analityczne myślenie?
Rozwijać analityczne myślenie powinni nie tylko kandydaci poszukujący zatrudnienia, ale również pracownicy, którym zależy, by stale poszerzać swoje kwalifikacje. U niektórych osób umiejętność ta pojawia się naturalnie i można powiedzieć, że mają ją od urodzenia. Nie oznacza to jednak, że nie można jej nabyć poprzez praktykę i odpowiednie ćwiczenia.
Jeśli zależy nam na rozwijaniu tej konkretnej kompetencji, możemy postawić na ćwiczenia praktyczne, takie jak rozwiązywanie łamigłówek i zadań logicznych. Pomocne w tym będzie sudoku, krzyżówki czy gry strategiczne. Studiowanie case studies i opracowywanie własnych rozwiązań, a więc analiza przypadków biznesowych, to również świetny pomysł na ćwiczenie tych umiejętności. Możemy zadawać sobie również pytania: dlaczego, jak, co mogłoby się stać, gdyby w pewnych sytuacjach, aby rozwijać w sobie tę umiejętność.
Znajomość narzędzi analitycznych również jest bardzo ceniona. Dlatego warto stawiać także na rozwój techniczny. Obecnie wiele platform e-learningowych oferuje kursy z zakresu analizy danych i logicznego myślenia, czy zarządzania procesami. Dlatego warto rozważyć uczestnictwo w takim szkoleniu. Codziennie poświęcajmy też czas na analizowanie informacji, z którymi się spotykamy, dzięki czemu pewne schematy staną się dla nas zupełnie naturalne.
Jak umieścić informacje o umiejętnościach analitycznych w pracy w swoim CV?
Pracodawcy często zwracają uwagę nie tylko na podaną w kwalifikacjach miękkich cechę, jaką jest zdolność analitycznego myślenia, ale również na konkretne przykłady wykorzystania tej umiejętności, które znajdują się w naszym CV. Dlatego tworząc życiorys, warto opisać swoje osiągnięcia związane z analitycznym myśleniem. Może to być na przykład optymalizacja procesów sprzedażowych czy zwiększenie efektywności działania jakiegoś systemu o pewien procent. Warto też wskazać znajomość narzędzi analitycznych takich jak Excel.
Przygotujmy się również, aby podczas rozmowy kwalifikacyjnej potrafić wymienić sytuacje, w których zastosowaliśmy z powodzeniem zdolność analitycznego myślenia. Być może rekruter będzie chciał, abyśmy wyjaśnili mu proces swojego myślenia.
W jakich zawodach i branżach analityczne myślenie jest szczególnie istotne?
Mimo że analityczne myślenie to uniwersalna umiejętność, która znajduje zastosowanie niemal w każdej branży, to jednak w niektórych sektorach jest szczególnie ceniona. Wśród zawodów i sektorów, w których zdolności analityczne odgrywają kluczową rolę wymienia się:
- finanse i bankowość – w branży finansowej analityczne myślenie jest niezbędne, aby zinterpretować dane rynkowe, tworzyć prognozy finansowe czy oceny ryzyka inwestycyjnego. Dlatego cecha ta jest kluczowa dla analityków finansowych, kontrolerów finansowych czy doradców inwestycyjnych;
- IT i technologie – branża ta wymaga analitycznego podejścia do rozwiązywania problemów technicznych, optymalizacji kodu czy projektowania systemów. Dlatego umiejętność ta jest szczególnie ważna na stanowiskach, takich jak programista, data scientist czy specjalista do spraw cyberprzestępcze cyberbezpieczeństwa;
- marketing i sprzedaż – w marketingu analityczne myślenie jest kluczowe, aby móc wykonać analizę skuteczności kampanii, zidentyfikować grupę docelową czy monitorować trendy rynkowe. Dlatego cecha ta jest wymagana od managerów kampanii marketingowych, specjalistów do spraw analityki internetowej czy nawet konsultantów do spraw strategii sprzedaży;
- medycyna i nauka – analityczne myślenie w tej branży jest potrzebne do analizy badań naukowych, diagnozowania pacjentów, opracowywania nowych metod leczenia. Role wymagające tej kompetencji to więcej nie tylko lekarz czy pielęgniarka, ale też diagnosta laboratoryjny, badacz kliniczny, biotechnolog, chemik, biolog i wiele innych;
- budownictwo i projektowanie – analityczne myślenie przydaje się również architektom, projektantom czy inżynierom budowy. Dzięki takiej zdolności i wykorzystaniu odpowiednich norm technicznych mogą tworzyć bezpieczne, funkcjonalne i efektowne obiekty.
Analityczny umysł przydaje się nie tylko w biurze czy laboratorium. Takie zdolności są wymagane również od pracowników fizycznych. Na przykład kierownik budowy powinien wykonać analizę i zastanowić się, w jakiej kolejności wykonywać etapy budowy, by praca przebiegała sprawnie, uwzględniając liczbę pracowników, warunki pogodowe czy też konieczność zmian w harmonogramie i ustalanie priorytetów. Również logistyk czy sprzedawca muszą myśleć analitycznie, chociażby optymalizując częstotliwość dostaw, aby w odpowiednim stopniu zapewnić stany magazynowe czy też ustawić produkty w taki sposób, aby te, którym kończy się termin przydatności, były w promocyjnej cenie. Zadaniowo powinni myśleć również kierowcy.
Analityczne myślenie w codziennym życiu zawodowym
Analityczne myślenie można wykorzystać w codziennej pracy zespołowej, aby identyfikować potencjalne konflikty i rozwiązywać je w konstruktywny sposób, a także organizować zadania w sposób optymalny, uwzględniając dostępne zasoby. Cecha ta pozwala też analizować postępy projektu i wprowadzać potrzebne zmiany.
Jednym z najważniejszych zastosowań analitycznego myślenia, jest podejmowanie decyzji opartych na faktach. Dlatego zanim zdecydujemy się na jakiś krok w pracy, zbierzmy najpierw dane. Mogą to być wyniki sprzedaży czy opinie klientów. Następnie przeanalizujmy dostępne opcje, a więc korzyści i ryzyka, które wiążą się z każdym wyborem i dopiero na tej podstawie dokonajmy wyboru. Pamiętajmy również, by monitorować wyniki, aby w razie potrzeby wprowadzić korektę.
Częstym błędem w przypadku analitycznego myślenia, jest zbytnie skupienie się na szczegółach, przez co tracimy z oczu ogólny obraz sytuacji. Żeby tego uniknąć określmy więc priorytety i skupmy się na informacjach, które mają największy wpływ na naszą decyzję.
Analityczne myślenie to jedna z kluczowych umiejętności, która zyskała na znaczeniu w ostatnich latach. Jej rozwój wymaga systematyczności i ćwiczeń. Jednak korzyści płynące z takiej inwestycji będą dla nas nie tylko w życiu zawodowym, ale i prywatnym nieocenione.
